Bell chụp đầu dây, quấn vào cọc thấp.
Mẹ giữ phần dây sau cọc. Người trên bến kéo từng nhịp, đưa cù lao vào sát mép gỗ. Bell chèn cuộn dây thừa dưới chân cọc rồi mới dám buông tay.
Trong sương, bậc lên bến hiện ra. Cậu bước thử một chân. Ván chắc, không trôi đi đâu.
Trên bến, người thả dây đang hát gì đấy. Bell chỉ nghe được chữ cuối.
“Đêm!”
“Bác nói lại được không ạ?”
Người ấy hít vào, hát chậm hơn:
“Dây này chỉ giữ ba đêm,
qua ba đêm phải hát thêm bài mới.”
Bell ngẩng lên. Hàng trăm sợi dây căng qua đầu, từ mái nhà ra những mỏm đá ngoài mây. Sợi to ngân trầm. Sợi nhỏ reo mảnh. Có lúc hai sợi cùng rung, tiếng chạy dọc mặt bến làm gan bàn chân cậu ngứa ran.
Một bà xách rổ đi qua, hát hỏi giá củ cải. Người bán hát đáp. Bà kêu đắt cũng thành một đoạn dài, khiến Bell tưởng bà đang mua rất vui.
Mẹ bế Seed bước xuống bến.
“Nhà tôi có chum nứt...”
Người giữ bến đưa tay lên tai. Mẹ ngừng lại. Seed oà khóc, người ấy lập tức quay sang.
“Em cháu đâu có hát,” Bell nói.
Người giữ bến hát, mặt rất nghiêm:
“Bé chưa biết nói,
khóc cũng được tính là bài.”
Bell nhìn Seed. Em được nghe ngay, lại chẳng cần nghĩ lời.
Cậu hát theo điệu lúc nãy:
“Nhà cháu có chum nứt,
chúng cháu cần thợ chum.”
“Thợ ở Đảo Chợ,
mai xuôi sông mà tìm.”
“Thế còn Sương ạ?”
“Bài mới đổi Sương,
bài cũ chỉ đổi tiếng vỗ tay.”
Người ấy vỗ hai cái làm mẫu. Bell nhìn hai bàn tay trống, thấy thứ tiền này hơi khó ăn.
Mẹ trở vào xem chum. Khi mẹ nhấc thanh gỗ, một giọt Sương trườn khỏi mép vải. Mẹ ép lại ngay.
Bell cúi sát. Cơm nếp đã nhão, có mùi chua.
“Không chờ được ba đêm đâu mẹ.”
“Ừ. Mình cần rời đây ngày mai.”
Mẹ lấy nốt xôi cất trong lá. Chỉ còn một miếng bằng đầu ngón tay. Bell giữ thanh gỗ cho mẹ nhét vào chỗ hở. Ngoài bến, các sợi dây vẫn ngân, chẳng sợi nào chịu im để cậu nghĩ.
Một mái đầu ló qua tay vịn.
“Khoai nhà cậu thật sự nguội từ trưa à?”
Bell ngẩng phắt lên.
“Cậu được nói thường hả?”
Cô bé bám tay vịn, nhún vai. Tóc cô cắt ngắn, một bên vểnh lên. Dưới khuỷu tay là chiếc túi đầy giấy cuộn.
“Nói thì được. Chẳng ai trả lời thôi.”
“Cậu vừa trả lời tớ.”
“Tớ chưa nhớ ra.”
Cô trèo qua tay vịn, đáp xuống cạnh Bell. Đôi cánh nâu sẫm khép lại, đầu lông dính hai mẩu chỉ.
“Tớ là Wren. Tớ nghe bài khoai của cậu ngoài bến. Đoạn cuối vỡ mất.”
“Tớ biết.”
“Hay đấy.”
Bell nhìn cô. Wren làm thử tiếng khàn của cậu, rồi ho sặc. Mẹ quay mặt về phía chum, nhưng vai mẹ rung lên.
Wren ngồi xổm cạnh miếng vá.
“Các cậu cần bao nhiêu Sương?”
“Đủ tới thợ. Với đủ đi tiếp nữa.”
“Đi đâu?”
Bell chỉ cột mây phía xa, còn một vệt sáng ở đỉnh.
“Tớ sẽ lên đấy lấy đôi cánh. Thành Vua Gió.”
Wren ngó đôi cánh nhỏ sau lưng cậu, rồi ngó cột mây.
“Trên đấy gió nghe thế nào nhỉ?”
“To lắm, chắc thế.”
“To cũng có nhiều kiểu to.”
Cô im bặt, nghiêng đầu. Một sợi dây ngoài cửa sổ vừa đổi tiếng. Wren ngân theo, thấp rồi cao, kết thúc bằng một tiếng cụt ngủn.
Bell chờ cô nói tiếp.
“Có người đi qua cầu,” Wren bảo.
Một lát sau, bóng người xách đèn lướt qua cửa.
Bell ra tận hiên nhìn. Người ấy đang xách thêm một thùng nước, mỗi bước cầu lại võng xuống, kéo dây ngân thấp đi.
“Cậu nhìn thấy trước à?”
Wren bịt mắt bằng hai tay.
“Lại nghe đi.”
Bell nghe được một đống tiếng. Tiếng dây, tiếng chân, tiếng Seed mút tay.
“Em tớ đói.”
“Cái ấy tớ cũng nghe được.”
Đêm ấy, mẹ mang bó rau sang bếp chung nấu nhờ. Bell được một bát rau nóng và hai miếng khoai hấp lại. Cậu cầm bát bằng cả hai tay, để hơi nóng phả vào mũi trước khi ăn.
Wren ngồi bên, rút giấy khỏi túi. Trên giấy có những nét lên xuống, những chấm tròn, cả một con bọ bị ép bẹp.
“Chữ của đảo cậu à?” Bell hỏi.
“Tiếng gió. Con bọ không tính.”
Cô cạy con bọ ra, cất tờ giấy xuống dưới cùng.
Ở bậc cao nhất của bếp có một ông già ngồi hát. Đôi cánh xám gập dưới ghế. Ngón chân ông vẫn gõ nhịp lên nền gỗ, kể cả lúc ông cúi nhặt củi.
“Ngày trời rách,
đất bay lên...”
Bell ngừng nhai.
“Bài gì vậy?”
“Bài cũ,” Wren nói. “Ông ấy hát từ hồi tớ chưa có răng.”
“Trời rách ở đâu?”
Wren lật một tờ giấy.
“Bài không có đoạn ấy.”
Bell nghĩ đến hòn đá. Cậu muốn hỏi nữa, nhưng người già đã chuyển sang bài con mèo ăn mất cá. Ngón chân vẫn gõ cùng một nhịp.
Ăn xong, Wren theo Bell về nhà. Cô đứng dưới xà nhìn mẩu lông bạc, đưa tay ra rồi rụt lại.
“Cho tớ nghe nó được không?”
Bell đứng tránh sang bên.
Wren chờ một cơn gió qua cửa. Mẩu lông chỉ lay rất nhẹ. Cô đứng thêm một lúc, rồi lấy giấy ghi xuống một chấm.
“Có mỗi thế thôi à?”
“Ừ. Tớ không nghe ra thì để trống.”
Cô xin Bell kể từ đầu. Bell kể chiếc dép rơi, cái nôi trượt và ông bay ba hơi qua khe trời để ném cho cậu cái mũ. Đến đoạn ấy, cậu lấy ngón tay cạy một vết xước trên bàn.
Wren thôi ghi.
“Ông cậu có giơ tay không?”
“Không. Ông ném mũ cho tớ.”
Cô gật đầu, vẽ một chấm sáng trên mép giấy.
Sau đó Bell kể đống củi, con sâu trong sổ và cái mũ rơi vào rau. Wren cười đến mức phải xoá một hàng vừa viết.
Cô ở lại tập bài cho Bell. Có đoạn lên cao quá, Bell hát không tới. Wren hạ xuống. Có đoạn Bell cứ hát thừa chữ “mẹ”, cô thêm một nhịp.
Tới khi Seed ngủ, bài hát vẫn chưa có câu cuối.
“Mai nghĩ,” Wren nói.
Cô nằm trên bến bên cửa sổ, gối đầu lên túi giấy. Bell đem cho cô một tấm chiếu. Khi cậu trở vào, mẹ đang giữ nguyên miếng vá bằng tay.
Bell ngồi xuống thay mẹ.
Sáng hôm sau, mây thở dưới những dây đàn. Hơi ấm nâng các dải tua vải lên, tiếng ngân sáng dần. Wren thức trước Bell. Cô đang đứng bằng một chân trên hòn đá, chân kia xỏ giày.
“Lấy chân khỏi rêu của tôi.”
Wren nhảy xuống, chiếc giày văng vào bụi cỏ.
Bell ngồi bật dậy.
“Cậu lấy mất câu hôm nay rồi!”
Wren ôm chiếc giày, nhìn hòn đá rất lâu. Cô đặt tai lên nó. Đá chẳng nói thêm gì.
“Tớ ghi được không?”
“Tuỳ. Nhưng mai đừng giẫm lên.”
Hai đứa khiêng một bầu rỗng ra sân hát. Mẹ ở nhà với Seed và chum. Bell đã dặn mẹ cứ gọi, cậu sẽ chạy về.
Sân hát là một vòng gỗ dưới vòm dây. Người giữ Sương ngồi bên một chum bịt sáp, cầm cái gáo khô. Trước Bell, một bác hát về con thuyền vừa đóng. Bác hát rất hay. Đến câu thứ ba, cả sân hát theo.
Người giữ Sương đặt gáo xuống.
Bác kia thở dài, nhận tiếng vỗ tay rồi đi.
Bell níu tay Wren.
“Nếu họ thuộc bài mình thì sao?”
“Tớ mới viết đêm qua.”
“Biết đâu có nhà khác cũng mất bếp.”
Wren ngẫm nghĩ.
“Nhưng chưa chắc khoai nguội đúng từ trưa.”
Đến lượt, Bell đứng vào vòng gỗ. Cậu thấy người giữ bến, ông già ở bếp, một đứa bé đang liếm ngón tay. Ai cũng chờ.
Wren gõ nhẹ lên thành bầu.
Bell lấy hơi.
“Nhà tôi có cái chân,
mà chân không đi được.
Sáng nay vừa mở cửa,
sân đã sang bên sông.”
Đứa bé thôi liếm tay.
Bell hát tiếp về cái nôi. Đến câu có ngọn đèn, cậu quên lời. Wren mấp máy miệng, nhưng Bell chỉ nhìn thấy chấm sáng cô vẽ trên giấy.
Cậu hát:
“Ông đứng bên kia nước...”
Không có nước. Chỉ có mây. Bell cắn môi.
Wren vẫn gõ. Cô không bắt cậu quay lại.
“Ông bay qua khe mây,
mũ ông rơi vào ngực.
Cù lao mang dây đỏ,
còn chỗ cho ông ngồi.”
Đoạn sau cậu hát nhanh quá. Khoai nguội chạy sát vào mũi tàu bẹp, con sâu chưa hết đã tới cái mũ. Một người bật cười. Bell nóng bừng hai tai.
Rồi tới câu cuối chưa viết.
Wren nhìn cậu, ngừng gõ.
Bell thấy qua vòm dây một khoảng trời trống. Xa nữa, cột mây dựng lên trong nắng. Cậu hát một câu chẳng giống nhịp nào:
“Tôi còn muốn lên cao nữa!”
Tiếng cuối vọt hẳn lên rồi đứt.
Sân im.
Bell nắm chặt quai bầu. Cậu cúi nhìn chân mình, chỉ muốn lùi khỏi vòng gỗ mà không ai thấy.
Ông già ở bếp gõ ngón chân.
“Còn chỗ cho ông ngồi,” ông hát lại.
Một người khác hát theo. Chưa đúng điệu, nhưng đúng lời.
Người giữ Sương bẻ sáp khỏi chum.
Gáo đầu tiên chạm đáy bầu, vang một tiếng đầy. Bell cúi nhìn. Đến gáo thứ ba, cậu mới nhớ ra phải giữ bầu thẳng. Người giữ Sương rót tiếp, tới khi phải kê thêm tay dưới đáy bầu.
“Có đổi được buồm không?” cậu hát hỏi.
Người giữ Sương lắc đầu theo nhịp.
“Sương thì có,
vải phải xuống chợ mà mua.”
Hai đứa khiêng bầu về. Đi qua cầu, Bell phải dừng hai lần cho đỡ mỏi. Wren đặt bầu xuống rất nhẹ, nhưng Sương bên trong vẫn sóng sánh tới tận cổ.
Mẹ rót vào chum chôn giữa nền. Bell giữ thanh gỗ chèn, nhìn mặt Sương dâng qua từng vạch.
Sương chạm vạch mười.
Bell định reo. Mẹ đã cầm gáo hứng dưới miếng vá.
Một giọt rơi vào gáo.
“Đầy rồi vẫn phải vá,” mẹ bảo.
Bell đỡ cái gáo cho mẹ sửa nẹp. Sương trong đó được rót lại ngay. Cậu nhìn vạch mười thêm lần nữa, rồi đậy mẹt.
Wren ra bến lấy túi giấy. Lúc trở về, cô đem theo một chiếc bát và cái thìa, gói chung trong áo.
“Tớ ở với bà, bà trông bếp chung. Bà gật đầu cho tớ đi rồi.”
Cô đặt bát xuống cạnh túi giấy.
“Tớ đi với các cậu.”
Bell nhìn cái bát.
“Đi tới chợ à?”
“Đi hết chỗ có gió.”
“Xa lắm đấy.”
“Tớ biết. Tớ muốn nghe hết gió cả trời. Gió trên thác, gió sau thác nữa. Ở đây dây nào tớ cũng nghe rồi.”
Cô rút tờ giấy còn trống, gấp nó cẩn thận hơn cả những tờ có chữ.
Bell ngó Cá Sọc, rồi ngó cô.
“Tớ cần người nghe được gió lúc không nhìn thấy. Tớ lái, cậu nghe nhé?”
“Ừ. Nhưng tớ bảo chờ thì phải chờ.”
Bell dẫn Wren ra cột hiên, chỉ Cá Sọc. Cậu đọc ba kiểu đuôi ông dạy trước bão, rồi kể kiểu hếch lên cậu vừa học được sáng hôm qua.
Wren ngửa cổ nhìn cái bụng vải phồng.
“Nó không có miệng thật à?”
Bell vạch đầu ống cho cô xem.
“Gió vào đây. Ông tớ may đấy.”
Wren nghe một lúc, thử ngân theo tiếng ù trong bụng cá. Bell áp tai vào cạnh cô, chỉ nghe được tiếng vải đập vào trán mình.
“Nhẹ thôi,” Wren nói. “Cậu chạm vào thì nó đổi tiếng.”
Bell lùi ra một chút. Lần này cậu nghe được một tiếng trầm, nhỏ hơn tiếng dây ngoài bến nhiều. Cậu đứng nghe cho tới khi Cá Sọc xẹp bụng.
Wren ghi tên nó lên tờ giấy mới.
Mẹ dọn chỗ cho chiếc bát trong chạn. Bà của Wren ra bến, mang theo một gói khoai. Bà vuốt lại bên tóc vểnh của cô, hát dặn giữ giấy khô. Wren hát vâng, đưa cả hai tay đỡ gói khoai.
Wren đi chào người giữ bến và ông già ở bếp. Cô hát chuyện đi xa. Ông già hát hỏi đã mang thìa chưa, rồi hỏi lại lần nữa.
Khi Wren trở về, chiếc thìa vẫn được cô nắm ngoài tay.
Cù Lao Sẻ rời bến cuối chiều. Người giữ bến dùng thuyền kéo họ qua Vòm Ngàn Dây Ngân để trả công bài hát. Dây căng thành một mái lớn trên con lạch hẹp, đi hết lạch là ra Sông Gió.
Giữa lạch có một tàu sắt.
Nó tắt máy, giấu dưới bụng vòm. Một sợi dây móc từ mũi tàu vắt ngang lối ra. Trên mui có cờ bàn tay sắt.
Người giữ bến kéo thuyền dừng lại.
Một tên đứng lên, giơ sào về phía cù lao.
“Cù lao kia! Nộp sổ!”
Bell lạnh cả gáy. Cậu lùi khỏi cửa, chắn chiếc ghế ông phía sau mình.
Wren đặt tay lên tay vịn.
“Đừng kéo nữa.”
Người giữ bến quay lại. Wren hát gấp lời ấy. Thuyền kéo ngừng giật dây.
Lối ra bị chắn kín. Bell nhìn Cá Sọc. Đuôi nó phồng, xẹp. Sợi dây móc chặn trước cù lao cứ căng rồi chùng theo gió.
Wren nghiêng tai.
“Móc của chúng mắc dây đàn rồi,” cô nói. “Nghe kìa.”
Giữa tiếng ngân có tiếng rít ngắn, cứ trở lại sau một quãng đều nhau. Bell lần theo âm ấy. Đầu móc của sợi dây chắn lối đang mắc vào dây đàn bên vòm.
Tên trên mui giật thử. Vòm rung, móc càng cắn sâu.
Gió đẩy vào mạn tàu. Mỗi lần dây căng, mũi tàu lại quay về phía vòm một chút.
Bell nhìn khoảng hở đang nhích ra bên đuôi nó.
“Bác kéo cù lao qua bên đuôi tàu nhé.”
Wren hát lời cậu. Người giữ bến gật đầu, đặt mái chèo xuống mây.
Tên trên mui chĩa sào tới. Bell nằm rạp. Đầu sào cào lên tay vịn, làm bật một mảnh gỗ.
Wren nắm vai áo cậu, mắt vẫn nhìn mũi tàu.
“Chờ nó quay thêm.”
Dây đàn ngân trầm xuống. Sợi dây móc căng phựt, kéo mũi tàu quay ngang lạch. Tên cầm sào phải bỏ cù lao, chống sào vào vòm cho khỏi đập mạn.
Một khoảng trống mở bên mạn tàu.
Wren hát lớn. Người giữ bến chèo qua khoảng ấy, kéo cù lao theo. Bell ghì dây, giữ mép cù lao khỏi quệt mạn sắt. Cậu nín thở tới khi mép đất cuối cùng qua hết đuôi tàu.
Cù lao qua được.
Sau lưng, máy tàu nổ. Móc mắc dây đàn vẫn ghì mũi nó bên vòm. Đám lính phải bỏ sào, xúm lại nhả dây. Người giữ bến thả cù lao vào dòng rồi quay về gọi người gỡ móc khỏi đàn.
Bell ngồi xuống ngay chỗ đứng. Wren ngồi cạnh, vẫn còn nghiêng tai về phía sau.
“Tớ chỉ nghe thấy nó rít,” Bell nói.
“Thế là nghe được rồi.”
Ngoài sông, cù lao trôi đều. Từ bến đến bếp chung, người ta hát bài mới. Qua một lượt, cả đảo đã thuộc. Họ hát nhầm câu cái mũ vào nồi khoai. Bell định sửa, nhưng bến đã xa.
Tối đến, Wren thức bên cửa. Không còn dây đàn, gió lùa qua khe ván nghe rỗng hơn. Bell đưa cô nửa tấm chăn.
“Cậu chưa buồn ngủ à?”
Wren đặt một ngón tay lên môi.
Qua bên kia sông có tiếng máy. Nó không ngân, không ngừng để lấy hơi. Cứ nặng nề đập xuống từng nhịp.
Bell nhìn vào nhà. Mẹ đã chèn thêm cái rổ quanh chum. Cuốn sổ nằm lại dưới lót ghế tàu mây.
“Nó có đi gần hơn không?”
Wren nghe thêm.
“Có.”
Bell kéo cửa sổ khép bớt. Ở phía trước, những đốm đèn Đảo Chợ đang đung đưa trên mây.